Kerk van Sotterra

In de contrada Gaudimare daalt een trap vanaf de portiek van de Carmine-kerk af in een kerk onder de grond: daaraan dankt Sotterra haar naam. Ze werd in 1874 gevonden door Giovanni Battista Moscato en vanaf 1925 wetenschappelijk onderzocht; geleerden discussiëren nog over haar oorsprong, maar de meest waarschijnlijke datering ligt tussen de negende en tiende eeuw, toen de terugkeer van Byzantium in Calabrië en de Arabische verovering van Sicilië veel Italo-Griekse monniken naar de Tyrreense kust brachten. Bovengronds gebouwd, werd ze waarschijnlijk begin zeventiende eeuw bedolven door aardverschuivingen en overstromingen van de beek Palumbo; een gedenkplaat uit 1882 herinnert eraan dat de boeren van de streek hier de Maagd „onder de aarde” vereerden.

De zaal is ongeveer 16 meter lang en ruim vier meter breed, door drie bogen in vier traveeën verdeeld, met een halfronde apsis en, naast de ingang, een groot bekken dat misschien werd gebruikt voor de doop door onderdompeling. De schat zijn de fresco’s van apsis en koor: de Hemelvaart met de Madonna in het midden tussen apostelen en heiligen met de magere, hiëratische gezichten die typisch zijn voor de Byzantijnse schilderkunst; de Annunciatie, met de aartsengel Gabriël en de Maagd die een boek vasthoudt, een gestileerde duif bij haar oor; de Madonna van de Granaatappel die het Kind zoogt, met een biddende figuur en de heilige Antonius Abt. De vloer van veelkleurige bakstenen tekent geometrische motieven, en op de muren resteren de graffiti van middeleeuwse pelgrims: kruisen, duiven, vissen en een galei naast een Jeruzalemkruis.